LECZENIE OPERACYJNE KOŃCZYNY GÓRNEJ





Kończyna górna powinna być rozpatrywana jako całość funkcjonalna, której zadaniem, a zarazem celem leczenia jest zapewnienie możliwości samoobsługi chorego, a także obsługa urządzeń technicznych służących do komunikacji (telefon, komputer, długopis) czy lokomocji (kule, balkonik, wózek inwalidzki, samochód). Tak jak w przypadku kończyn dolnych, istotne jest rozpoczęcie zachowawczego leczenia przykurczy kończyn górnych we wczesnym okresie noworodkowym i niemowlęcym.

Staw barkowy rzadko wymaga chirurgicznego leczenia, w niektórych przypadkach nasilonego przykurczu w rotacji wewnętrznej zaleca się wykonanie derotacyjnej, podgłowowej osteotomii kości ramiennej. Poprawa biernego zakresu ruchu stawów łokciowych, zarówno przez ćwiczenia i redresje, jak i leczenie operacyjne, w formie tzw. tylnego uwolnienia stawu łokciowego u dzieci z przykurczem wyprostnym łokcia jest istotnym elementem leczenia. Przy braku czynnego zgięcia łokcia, a zachowanym jego biernym ruchu, można rozważyć przywrócenie możliwości czynnego zgięcia przez transfery mięśni - najczęściej jednej z części mięśnia trójgłowego ramienia (jego tzw. głowy długiej). Możliwe jest też wykorzystanie innych, sąsiadujących z ramieniem mięśni. Opisano również zastosowanie tzw. wolnego transferu mięśnia smukłego uda, na szypule naczyniowo-nerwowej, ale dotychczasowo tylko u 2 chorych z amioplazją. Wszystkie te metody są obarczone ryzykiem powikłań i wskazania do nich powinny być starannie rozpatrywanie, bowiem niepowodzenie leczenia może spowodować pogorszenie ogólnej sprawności chorego, szczególnie, jeśli kończyny górne są konieczne do samodzielnej lokomocji pacjenta przy użyciu kul łokciowych lub wózka inwalidzkiego. Nasilone przykurcze nadgarstka w zgięciu dłoniowym wymagają u niektórych chorych leczenia operacyjnego w formie uwolnienia przykurczu na tkankach miękkich od strony dłoniowej lub częściej na częściach kostnych w formie resekcji klinowej nadgarstka. W celu poprawy tzw. balansu czyli prawidłowego ustawienia nadgarstka i ręki stosuje również transfery ścięgien, czyli przeniesienie ich przyczepów w bardziej funkcjonalne miejsca. Wskazania do tych operacji również powinny być wnikliwie rozpatrywane, ponieważ niektórzy pacjenci mają zadowalającą funkcję rąk, pomimo istniejących przykurczy w zakresie ręki i nadgarstka. W wybranych przypadkach istnieją wskazania do korekcji pozycji kciuka (przykurcz przywiedzeniowy) i pogłębienia przestrzeni międzypalcowej.